سناریوی کنونی بازار مصالح ساختمانی، تولیدکنندگان آجر و سفال ساختمانی را با چالشی دوگانه روبه‌رو کرده است: افزایش آمادگی‌به‌کاری تأسیسات و مهار هزینه‌های متغیر، به‌ویژه هزینه‌های انرژی. در این بستر، بازتوانی تأسیسات موجود اغلب در مقایسه با احداث خطوط تولید جدید، راهکاری پایدارتر و مقرون‌به‌صرفه‌تر است.

با این فلسفه، Cosmec رویکردی مبتنی بر پنج حوزه مداخله یکپارچه توسعه داده است: رتروفیت مکانیکی، به‌روزرسانی نرم‌افزار، ساده‌سازی مدیریت عملیاتی، نگهداری و ایمنی یکپارچه، پایش مصرف انرژی.

هدف اصلی مداخلات رتروفیت، حداکثرسازی تداوم عملیاتی تأسیسات است. در واقع، یکپارچه‌سازی ماشین‌آلات و ماژول‌های جدید بر روی خطوط موجود، امکان افزایش عملکرد آن‌ها را بدون توقف‌های طولانی تولید و سرمایه‌گذاری‌های به‌ویژه سنگین فراهم می‌کند. استفاده از قطعات با قابلیت اطمینان بالا، سیستم‌های کنترل پیشرفته و قابلیت‌های عیب‌یابی پیش‌نگر، امکان افزایش مقدار شاخص اثربخشی کلی تجهیزات (Overall Equipment Effectiveness — OEE) و کاهش زمان‌های توقف برنامه‌ریزی‌نشده را فراهم می‌کند و بهره‌وری را بهبود می‌بخشد.

نرم‌افزارهای پیشرفته برای کنترل فرآیند

به‌روزرسانی نرم‌افزار نظارتی نقشی مهم ایفا می‌کند، زیرا مدیریت دقیق‌تر مراحل خشک‌کردن و پخت را ممکن می‌سازد. سیستم از طریق الگوریتم‌های PID نسل جدید و منحنی‌های پخت پارامتریک، بر اساس ابعاد و رطوبت محصول ورودی، رمپ‌ها، ماندهای دمایی و مراحل خنک‌کاری را به‌صورت خودکار بهینه می‌کند. حاصل این امر، پایداری بیشتر فرآیند، کاهش ضایعات و مصرف حرارتی یکنواخت‌تر از یک بچ به بچ دیگر است.

تأسیساتی ساده‌تر برای بهره‌برداری

دشواری روزافزون در یافتن نیروی انسانی بسیار متخصص، ساده‌سازی راهبری تأسیسات را نیز به امری اساسی تبدیل کرده است. از همین رو Cosmec معماری راهکارهای خود را بازطراحی کرده و رابط‌های کاربری شهودی برای اپراتور، عیب‌یابی هدایت‌شده و منطق‌های خودتنظیم را معرفی کرده است؛ قابلیت‌هایی که امکان مدیریت تأسیسات را حتی با نیروی محلیِ دارای آموزش کافی فراهم می‌کند و نیاز به مداخلات تخصصی از راه دور را کاهش می‌دهد.

نگهداری و ایمنی که از همان مرحله طراحی تعریف می‌شوند

طراحی مکانیکی از اصل تسهیل نگهداری پیروی می‌کند: دسترسی به اجزای بحرانی، استانداردسازی قطعات یدکی و دمونتاژ سریع. هم‌زمان، رویکردی ایمنی منطبق با دستورالعمل‌های لازم‌الاجرا اعمال می‌شود و از همان مرحله طراحی، حفاظت‌ها، موانع، توقف‌های اضطراری و رویه‌های قفل‌گذاری را یکپارچه می‌کند تا خطرات برای اپراتورها در حین فعالیت‌های نگهداری کاهش یابد.

پایش انرژی و تحلیل داده‌ها

عنصر اساسی دیگر به دیجیتالی‌سازی فرآیند از طریق سیستم‌های پایش مصرف مربوط می‌شود. گردآوری داده‌های حاصل از حسگرهای نصب‌شده بر روی یوتیلیتی‌های اصلی (گاز، انرژی الکتریکی، هوای فشرده و دما) امکان ایجاد داشبوردهای اختصاصی برای تحلیل شاخص‌های انرژی، مانند kWh/t و Nm³/t محصول، را فراهم می‌کند. پردازش این اطلاعات امکان شناسایی به‌موقع ناکارآمدی‌ها، اوج‌های مصرف و انحرافات فرآیندی را فراهم می‌آورد، به کاهش هزینه انرژی به ازای هر تن تولیدشده کمک می‌کند و از فرآیندهای اخذ گواهی بر اساس استاندارد ISO 50001 پشتیبانی می‌کند.

یک نمونه کاربردی: +40% در بهره‌وری

نمونه‌ای ملموس از اثربخشی این رویکرد، مداخله اخیر اجراشده توسط Cosmec در کارخانه Acme Brick در Tulsa (Oklahoma, USA) است که بازتوانی خط برش و سیستم‌های انتقال و بارگیری آجرها روی واگن‌های کوره را دربر می‌گرفت. به لطف مداخلات انجام‌شده، این تأسیسات همان‌گونه که در نمودار 1 نشان داده شده است، افزایش 40% در بهره‌وری کلی را ثبت کرد.

رویکرد توسعه‌یافته توسط Cosmec، به‌جای جایگزینی تأسیسات موجود، بر ارزش‌آفرینی از ظرفیت بالقوه آن‌ها از طریق مسیری از بهبود مستمر مبتنی بر رتروفیت‌های فناورانه، به‌روزرسانی‌های نرم‌افزاری و تحلیل داده‌های فرآیند تمرکز دارد. برای تولیدکنندگان آجر و سفال ساختمانی، این به معنای افزایش ظرفیت تولید، بهبود ثبات کیفی محصول و کاهش هم هزینه‌های عملیاتی (OPEX) و هم هزینه کل مالکیت (Total Cost of Ownership — TCO) تأسیسات در سراسر چرخه عمر آن است.

در این چارچوب، Cosmec با بازدیدهای فنی و مطالعات امکان‌سنجی در کنار مشتریان قرار می‌گیرد تا مؤثرترین راهکارهای بازتوانی را شناسایی کند، از تأسیسات موجود ارزش‌افزایی کند و رقابت‌پذیری، قابلیت اطمینان و بهره‌وری انرژی آن‌ها را بهبود بخشد.